میرزا شکرالله صنیع زاده

نام پدر : عبدالمحمود

شهرت : صنیع زاده

تاریخ ولادت: دوشنبه 20 ذيحجه 1324ق/15 بهمن 1285ش

تاریخ وفات شمسی: 1362/11/25

تاریخ وفات قمری: 12 جمادی الاول1404

محل دفن: آغاباشی

زمینه فعالیت: هنرمند میناکار

زندگینامه
میرزا شکرالله صنیع زاده؛ نخستین فرزند عبدالمحمود غفاریان صراف، استاد هنرمند، میناساز شهیر و صورت پرداز و گل و بوته نگار عصر حاضر، در روز دوشنبه 20ذیحجه 1324ق/15بهمن1285ش در اصفهان دیده به جهان گشود. دوران تحصیلات ابتدایی و اوایل متوسطه را در مدرسة قدسیه طی نمود و پس از فراگیری بیشترین سرمایة هنری و نقاشی در مکتب صنیع همایون از محضر استادانی دیگر همچون میرزا احمد، میرزا محمدعلی نجف پور ملقب به نقاش چهرساز، میرزا عبدالله مصور طاهری، محمدعلی مذهب، و حاج محمدحسین مصورالملکی و حاج میرزا آقا امامی تا حدودی بهره برده است. روح خلاق و مبتکر او و نیز اندوخته هایی که از نخستین استاد خود داشت، همچنین برخورد و آشنایی وی با شونمان آلمانی که در یکی از کارخانجات نساجی اصفهان به کار اشتغال داشت، سبب درخواست و تهیه رنگهای فلزی آماده، کوره و وسائل مربوطه، از آن کشور می شود که بدینسان وی گام در راه احیای یکی از پر پیشینه ترین صنایع دستی، یعنی میناسازی می گذارد. هنرفر می نویسد: «رواج صنعت میناکاری در اصفهان از دوران پهلوی و حدود 1310 شمسی است و مخصوصاً طی سی سال اخیر این صنعت بوسیلة یکی از استادان هنرمند و بنام اصفهان آقای شکرالله صنیع زاده بسط و توسعه یافت و شاگردانی در این مکتب تربیت شدند». وی با کوله باری از اندوخته های استادان و تجربیات هنری، کار و فعالیت خود را از اواسط 1320ش در مغازه ای استیجاری، واقع در میدان مجسمه (انقلاب) آغاز کرد. در نام این کارگاه برای اولین بار از واژه (نگارستان) استفاده شد و (نگارستان صنیع زاده) به یکی از مراکز مهم آفرینش صنایع هنری تبدیل گردید. استاد صنیع زاده موفق به دریافت بسیاری جوایز و نشانه های بین المللی و نیز تقدیرنامه هایی از مقامات و مجامع داخلی و خارجی و برخی مراجع تقلید گردید که در رأس آنها دستخط آیت الله سید محسن حکیم به مناسبت ساختن ضریح مطهر حضرت ابوالفضل (العباس) علیه السلام قرار داشت. استاد صنیع زاده توجه واعتقاد قلبی خالصانه ای به امور مذهبی و انجام دستورات دینی داشت. بلند نظری، دستگیری از ضعفا، حسن خلق، رعایت ادب و آداب اجتماعی، مهمان دوستی، شوخ طبعی و خوش مشربی از دیگر ویژگیهای او بود. از طرفی ارادت وی به عارف شهیر، میرزا عباس پاقلعه ای و میر زین العابدین نعمت اللهی، وی را عارفی ربانی، انسانی شایسته و یکی از صدیق ترین خادمان اهل بیت عصمت و طهارت ساخته، به طوری که استعداد هنریش را صرف ارادت قلبیش به ائمه در ساختِ در و ضریح در اماکن متبرکه نمود. او نه تنها از آموختن هنر و تجربیات خودش به شاگردان کمترین تردید را به خود راه نداد؛ بلکه همواره هنرپرور بود. در نگارستان صنیع زاده دهها شاگرد هنرجو رشد و تربیت یافته و جمعی از آنها به مراتب استادی و تبحر دست می یافتند. سرانجام استاد صنیع زاده در بامداد سه شنبه25 بهمن 1362ش/12جمادی الاول 1404 دعوت حق را لبیک گفت و پیکرش را در صحن تکیة آغاباشی به خاک سپردند.
آثار
1-درب و سردرب ورودی ایوان طلای حرم امام علی 1332ش (ترنج مینائی سردرب و حاشیه گل سازی ترنج درب، همراه بیست پلاک دیگر این اثر بسیار ارزشمند است)؛ 2- میناکاری کتیبة ضریح حضرت علی 1334ش (اصل ضریح ساخت هند است و کتیبه شعر عربی در مدح حضرت علی (ع) به خط سبز میناکاری و به آن افزوده شده است)؛ 3-قاب آئینه بیضی مینائی کاخ موزة نیاوران، تهران 1335ش( دارای طراحی و میناکاری ویژه و در بالای آن شمایل حضرت علی توسط استاد ساخته شده است)؛ 4- دو جفت درب رواق حرم امام علی 1339ش (با ترنج های گل و مرغ سازی وسط درب و اذن دخول مینائی مابین )؛ 5- ضریح عسکریین سامراء1339ش (نخستین ضریح که توسط استاد به نحو بسیار زیبائی میناکاری گردید و به لحاظ داشتن دو در و شش گوشه و ساختمان بزرگ از اهمیت خاص هنری برخوردار بوده و متأسفانه در عملیات تروریستی سال 1427ق تخریب گردید)؛ 6- جعبة قرآن آستان قدس1339ش (با پلاکهای مینائی لاجورد و سبز و خوشنویسی اشعار حافظ در مدح حضرت علی که هم اکنون در موزة قرآن آستانه نگهداری می شود)؛ 7- در دو رو و اذن دخول حرم حضرت معصومه قم1340ش ( از بی نظیرترین آثار میناکاری معاصر، دو جفت در میناکاری کنار هم که یک جفت آن از دو طرف ساخته شده است)؛ 8 – لچک مینایی ایوان طلای حرم امام رضا1343ش (ایوان طلای نادری که از معماری صفوی و افشاری برخوردار است با دو قطعه لچک مینائی و قلمزنی مطلائی تزئین گردیده است و اولین اثر مینائی در تزئینات معماری محسوب می شود)؛ 9- ضریح و در حرم حضرت عباس1343ش (از نفایس میناکاری که با سه ردیف کتیبه و چهار گلدان برجسته به سفارش آیت الله سید محسن حکیم ساخته شد و هنرمندش مورد تقدیر مکتوب ایشان قرار گرفت)؛ 10-پنکة مینایی آستان قدس 1343 (اثر خلاقانه استاد که برای نگارستان هنری خود ساخته بود و در سال1387ش توسط صبیه های ایشان به آستانه اهداء گردید)؛ 11- شش جفت در حرم حضرت کاظمیین7-1342ش (که به صورت موزه ای از تنوع رنگ و طرح و ابتکار میناکاری طی چند سال در حرم نصب گردیده است)؛ 12- در حرم عسکریین سامراء 1345ش؛ 13- ضریح و در امامزاده سید محمد سامراء 1345ش (ابتکار پلاکهای برجسته میناکاری در گیلوئی ضریح و گلبرگهای بالائی آن بسیار قابل توجه اهل هنر است)؛ 14-چهار جفت در حرم امام حسین 1345ش(پلاکهای بائو این در ها تماماً با ترنجی از طرح گل و مرغ تزئین و با رنگ لاجوردین منقوش گردیده است)؛ 15-در و سردر حرم شاهچراغ شیراز1346ش (بیشترین میزان کار مینائی با زمینه فیروزه ای و طرح لچک ترنج را داراست)؛ 16- میناکاری گریو گنبد حضرت عباس 1346ش (تعدادی کتیبه لاجوردی بزرگ مینائی در تزئین معماری گنبد بکار رفته است)؛ 17 – دو جفت در طرفین ایوان طلای حرم امام علی1346ش؛ 18- در حرم حضرت زینب سوریه 1347ش (پس از ساخت این در نفیس، در ورودی جنوبی حرم، شاگردانش در سه ورودی دیگر درهای مینائی ساخته اند و نمایشگاهی از هنر استاد و شاگرد بوجود آمده است)؛ 19-چهار جفت در رواق حرم امام رضا 53-1347ش (و بویژه دو جفت در ورودی خانمها به حرم که به دلیل نفاست مکرراً به صورت پوستر توسط آستان قدس چاپ گردید)؛ 20- اذن دخول حرم امام رضا1349ش؛ 21- تابلو نفیس میناکاری موزه شهرکرد1346ش (که از کاخ موزه های تهران به این موزه انتقال داده اند)؛ 22-تابلو مطلائی میناکاری موزة جواهرات ملی 1350ش (به دلیل ارزش هنری بسیار آن به موزة جواهرات انتقال یافته است)؛ 23-کاسه میناکاری گلاب شوئی مرقد امام رضا 1348ش؛ 24- در حرم حضرت عبدالعظیم ری 1349ش 25-ضریح امامزاده آقا علی عباس نطنز 1349ش 26-ضریح کوچک و چشم نواز با کتیبه مینائی شعر صغیر اصفهانی و خط حبیب الله فضائلی که اکنون در موزه امام زاده قرار دارد)؛ 27- یک جفت گلدان مینائی موزة آستان قدس1350ش (اهدائی شخصی استاد به آستانه) 28-کتیبة رواق حرم حضرت شاهچراغ1354ش (سومین اثر تابناک تزئینات معماری که اشعار فارسی بر آن میناکاری شده است)؛ 29- ضریح امامزاده جعفر یزد1353ش (یکی از زیباترین ضریح های ساخته شده است با آثار مینائی متعدد در گلدان و کتیبه و گیلوئی و لچک های آن)؛ 30- در و سردر حرم سید علاءالدین حسین در شیراز1354 ش؛ 31- لنتر مینائی و سقفی نقاشی داخل ضریح امام حسین و حضرت عباس 1354ش (اهدائی استاد به آستانه امام حسین)؛ 32- ضریح کاظمیین از شروع تا1360ش( این ضریح پس از سی سال از زمان شروع با تغییراتی در سال 1384 بر مرقد شریف نصب گردید)