تکیه آباده ای
این تکیه به عالم و فقیه بزرگوار دوران قاجاریه ( قرنهای دوازدهم و سیزدهم قمری)، حاج محمد جعفر فرزند محمد صفی آباده ای اصفهانی (م:۱۲۸۰ق) و از شاگردان مرحوم حجت الاسلام حاج سید محمدباقر شفتی منسوب است.
عرصه تکیه در حدود ۱۵۰۰ متر مربع است که از باغ والهیه منفک گردیده و بنای تکیه در آن احداث شده است. این تکیه تا سالهای ۱۳۲۴- ۱۳۱۸ق که رکن الملک مسجد تخت فولاد را احداث می نماید، به صورت نیمه کاره و ناتمام مانده بود و حتی بقعه اصلی بدون سقف بوده است و در آن زمان رکن-الملک در ادامه ساخت مسجد خود، این تکیه را نیز مرمت و بازسازی نموده به اتمام می رساند.
ساختار معماری بنای بقعه، عبارت است از بنای چهار فصل کوشک مانند بلند بالا با طاق گنبدی شکل و گنبد کوچک ناری با گریو مزین به کاشی معقلی تعبیه در مرکز طاق گنبدی و چهار صحن در چهار طرف بقعه مرکزی به چشم می خورد، که ارتباط های بسیار زیبایی بین صحن ها وجود دارد. دو صحن شرقی و غربی از دو صحن شمالی و جنوبی وسیعتر هستند.
صحن شرقی دارای اتاقهایی در سه جبهه است و صحن غربی نیز چند اتاق و وضوخانه دور صحن را شامل می گردد.
همچنین در جبهه شمالی، صحن شمالی، در محل ارتباط مدرسه رکن الملک، یکی از پله های دسترسی به پاشیر آب انبار رکن الملک قرار گرفته است. این آب انبار راه دیگری نیز از خیابان فیض کنار سر درب تکیه حاج محمد جعفر آباده ای دارد. در حال حاضر به عنوان کلاس درس حوزه علمیه مورد بهره برداری است.
این مجموعه توسط سردری بسیار زیبا، مزیّن به کاشیکاری عالی در کنار خیابان فیض واقع است که توسط یک هشتی به صحن شرقی وارد می گردد. از نظر سبک معماری، مجموعه شیوه معماری، قاجاری است که زیر مجموعه شیوه اصفهان است.
در کل، مجموعه تکیه حاج محمد جعفر آباده ای و مسجد رکن الملک و آب انبار، مجموعه معماری بسیار ارزشمندی را شامل می گردند.
طرح آماده سازی خیابان فیض (فرودگاه قدیم) موجب ایجاد اختلاف سطحی شدید میان مسجد رکن الملک و تکیه حاج محمد جعفر گردیده بود و به دنبال آن، ورودی آب انبار را هم تخریب نموده و باعث نفوذ رطوبت زیاد به مجموعه بناهای فوق الذکر شده بود.
از این رو، در برنامه های عمرانی سال ۱۳۸۳ش مجموعه تخت فولاد، طرح مرمت تکیه حاج محمد جعفر ارائه و اجرا شد و این مشکلات به صورتی خاص بر طرف و بنا پس از رطوبت زدایی استحکام بخشی گردید، ولی لازم است در ساختار خیابان فیض نیز تجدید نظر شود و ارتفاع خیابان تا بعد از بنای کاروانسرای ملک به حالت اصلی برگردانده شود، تا در آینده دروازه تخت فولاد نیز در صورت تکمیل مدارک لازم بازسازی گردد. شایان ذکر است که برنامه مرمّت این تکیه در سطح وسیع در سال ۱۳۸۳ش به اجرا در آمد و مجموعه یاد شده را از تخریب حتمی نجات بخشید و با کاربری فرهنگی، به عنوان مکمّل مدرسه رکن الملک احیا گردید.
